خلاص میله‌ای (وِرژ)

مستند

Verge escapement

Échappement à verge / Spindelgang

کهن‌ترین خلاص مکانیکی ساعت‌های اروپایی. چرخ تاج با دو پالت روی میله‌ای عمود بر آن درگیر می‌شود. در ساعت‌های جیبی تا میانهٔ سدهٔ نوزدهم به‌کار می‌رفت و حضور آن نشانهٔ قدمت است.

این مدخل یک گونه/سری را توصیف می‌کند و به شیء منفردی برای فروش اشاره ندارد.

تصاویر مستند

تصاویر واقعی از مجموعه‌های آزاد؛ پروانه و مرجع هر تصویر زیر آن ثبت شده است.

نمودار برچسب‌دار خلاص ورژ
نمودار برچسب‌دار خلاص ورژپروانه: مالکیت عمومیصفحهٔ اصلی تصویر و شرایط استناد (Wikimedia Commons)
ساعت جیبی با خلاص ورژ، منسوب به ۱۸۴۵ م
ساعت جیبی با خلاص ورژ، منسوب به ۱۸۴۵ مپروانه: CC BY-SA 4.0صفحهٔ اصلی تصویر و شرایط استناد (Wikimedia Commons)

مشخصات فنی

دورهٔ کاربرد در ساعت جیبیسدهٔ شانزدهم تا میانهٔ سدهٔ نوزدهم
نوع درگیریاصطکاکی — نوسانگر هیچ‌گاه آزاد نمی‌شود
دامنهٔ نوسانبزرگ
حساسیت به وضعیت قرارگیریبالا
قاب رایج همراهغالباً قاب دوتایی (pair case)

نشانه‌های شناسایی

  • چرخ تاج (crown wheel) عمود بر صفحهٔ حرکت و شکم‌دادگی قاب از نشانه‌های بیرونی رایج‌اند.
  • بسیاری از ساعت‌های ورژ در سدهٔ نوزدهم به خلاص اهرمی تبدیل شده‌اند؛ آثار سوراخ‌کاری تازه روی صفحه نشانهٔ این تبدیل است.